IYI 2 300x179 - نماد “IYI” در تاریخ ترک و ترکمن چه مفهومی دارد+عکسترکمن نیوز: اخیرا این نماد باستانی مشهور ترکمن  را در فضای مجازی و تلویزیون در سریال مشهور ترکیه (Diriliş Ertuğrul) زیاد مشاهده کرده‌اید و شاید براتون مفهوم آن سوال شده است.

در نگاه اول لغات ظاهری آن (IYI) به ترکی (ایی) و فارسی: (خوب) را می‌دهد و تقریبا به مفهوم اصلی آن نیز نزدیک است، اما در واقع این نماد که تشکیل شده از «۲ تیر و یک کمان است» مفهومی بسیار غنی به معنای: (صاحب استقامت، زور و قدرت) می‌باشد.

با اینکه در عصر خود این تیره در بین قبایل ترک کوچک بود اما خون یک امپراتوری بزرگ را در روح و خون خود می‌پروراند که در آینده توانست یکی از عناصر بنیانگذار امپراتوری عثمانی شود که در طول تاریخ بر جهان حاکم شد.

کایی خان به عنوان اولین جد قبیله کایلار در تاریخ ترکیه و عثمانی از اهمیت بسزایی برخوردار است. کای هان فرزند گون خان می‌باشد و نام پدربزرگش اوغوزخان است که سرسلسله ترکمن‌های جهان است. کایلار در دوره استقرار عثمانیان از فتح بالکان سود فراوانی بردند.

امروزه در اکثر نقاط کشور ترکیه نسل منسوب به کایلار سرسلسله امپراتوری عثمانیان زندگی می‌کنند که: دهکده‌های اطراف بیلیچیک، اسگی شهر، بانکی، آنکارا، اسپارتا، بوردور و آیدین معروف ترین آنهاست.

در طول تاریخ ترکان عثمانی در هندوستان، ایران، عراق، سوریه و کاراچاداغ زندگی می‌کرده‌اند.

محمد ناصری‌فرد باستان‌شناس ایرانی که ۱۲ سال تحقیق کرده و ۷۳۰ هزار کیلومتر پیاده و سواره داخل و خارج از ایران به دنبال سنگ نوشته‌های باستانی بوده است می‌گوید: سنگ نوشته‌های یافت شده در غارهای ایران ثابت می‌کند که مخترع خط سومری‌ها نبوده اند حال اینکه خط اختراع نمی شود بلکه خط حاصل نقاشی‌های کشفی از درون غارها و کوه‌هاست که طی هزاره‌ها استرلیزه، پیچیده و ساده شده  و به شکل خط درآمده است.

 

این باستان شناس ایرانی می‌گوید: نماد IYI   جزو علائم خط لاینر یا پروتو ایلامی و متعلق به ۲ هزار و ۳۰۰ سال قبل از میلاد است که در سفال‌هایی ایالات‌های صوفیه بلغارستان کاربرد آنها را می‌‌‌بینیم و آنها اعلام کردند که این علائم ایلامی و متعلق به ایران است.

IYI 3 300x214 - نماد “IYI” در تاریخ ترک و ترکمن چه مفهومی دارد+عکس

سکه‌های کشف شده در جنوب انگلستان

یا در سردرب کلیسای پاپ اعظم این نماد را می‌بینیم که مردم از آن گذر می‌کنند تا سعادتمند بشوند، در اروپا نان گرد می‌پزند و این نماد را روی آن می‌زنند و نان را می‌خورند تا سعادتمند شوند.

IYI 5 300x214 - نماد “IYI” در تاریخ ترک و ترکمن چه مفهومی دارد+عکس

نقاشی دیواری کلیسای ایوانف در بلغارستان – قرن ۱۴ میلادی

در تبت و پامیر اسب‌ها را با این نماد داغ‌بر می‌دارند تا برای آنها خوش رکاب و سعادتمند باشند، ولی در ایران ما هنوز این نماد را نمی‌شناسیم و ثبت نکردیم و از این منظر خیلی عقب هستیم که  امیدواریم در آینده گام‌های مناسب و شایسته‌ای برداشته شود.

درب ورودی جنوبی دانشگاه تهران وقتی نگاه می‌کنیم در نگاه ظاهر انباشتی از بتون در نظرمان جلوه‌گر می‌شود، در حالی که آن نماد خط لاینر که مضونش همای سعادت است، می‌باشد و معنایش این است که از درب عبور کنید تا سعادتمند شوید،  جالب است که شبیه این نماد در ورودی استانبول وجود دارد که تندیسی به ابعاد ۱۰ متر است و پیامش این است که به سرزمین استانبول وارد شوید تا سعادتمند شوید.

IYI 6 300x169 - نماد “IYI” در تاریخ ترک و ترکمن چه مفهومی دارد+عکس

                     سردر اصلی دانشگاه تهران

این نماد ریشه در عمق تاریخ دارد، بسیاری از کشورها آن را می‌شناسند از منظر‌آن کاربست‌های آیبنی دارند، دردناک‌تر این است که ترکیه در راستای این نماد در حال نوشتن کتاب و هویت‌سازی است، اما این نماد متعلق به ایران است و هیچ کس آن را نمی‌شناسد و دیگران در حال نمادآفرینی برای خود هستند.

بسیاری از باستان‌شناسان معتقد هستند ایران دایره‌المعارف هنر بشری است که بر اساس اظهارنظر آنها اگر اول نباشیم، دوم و سوم از نظر تعداد هستیم و از نظر کهن بودن سنگ‌نگاره پژوهشگرانی خارجی عنوان می‌کنند ۴۰ هزار و ۸۰۰ سال پیش شاید کهن‌ترین آثار هنری تاریخی جهان باشد که در ایران وجود دارد.

« دکتر محمد ناصری فرد » باستان شناس هنر در مورد این علامت می گوید: این علامت (IYI) را ترک های آسیای میانه و قفقاز « تمغای » می گویند. در بلغارستان، رومانی، جمهوری چک ، مونته نگرو، قبرس و اقوام بومی جنوب انگلستان آن را به عنوان « نماد مقدس سعادت » می شناسند.

IYI 1 300x242 - نماد “IYI” در تاریخ ترک و ترکمن چه مفهومی دارد+عکس

کتیبه سنگی یافت شده در پلیسکای بلغارستان- موسوم به « کتیبه پلیسکا » که در « موزه شومِن بلغارستان » نگهداری می شود

در تبت و مغولستان اسب های خود را با این علامت داغ گذاری می کنند و در ترکیه آن را بر فراز سنگ قبرها حک می کنند و بر روی نانی که در ترکیه شهرت جهانی دارد (نان تمغادار) ایجاد می کنند. این نماد می تواند آغاز گر اولین خط میخی باشد.

IYI 4 300x214 - نماد “IYI” در تاریخ ترک و ترکمن چه مفهومی دارد+عکس

                       نان معروف « تمغادار » در ترکیه

وی در ارتباط با معنی نماد (IYI) گفت: در جوامع مختلف که نام آنها ذکر شد این علامت را « همای سعادت » می دانند و ترجمه خط میخی روی سنگ چخماق کشف شده در تپه مارلیک گیلان هم که دارای این علامت بود به نظر متخصصین خط میخی (بهترین زیبای (نیکو) جاویدان ) ترجمه شده که با معنی « همای سعادت » نزدیکی دارد.

به گفته ناصری فرد: این نماد (IYI) به فراوانی در تیمره به چشم می خورد که قدمت آنها از دو تا پنج هزار سال قبل از میلاد متفاوت است و نمونه های مشابه آن در آسیای میانه، قفقاز، جنوب انگلستان و غرب ایتالیا نیز دیده شده اند.

IYI 7 300x223 - نماد “IYI” در تاریخ ترک و ترکمن چه مفهومی دارد+عکس

سنگ نگاره‌های کشف شده در تیمره (کوه‌های اطراف خمین)

پژوهشگر سنگ نگاره های ایران میگوید: طی بررسی هایی که بر روی این نماد در عرصه ی جهانی داشتیم، فقط در ایران این نماد در قالب تجمع حروف دیده می شود و در دیگر نقاط دنیا به صورت تکی کاربرد داشته است.

جالب است بدانید این باستان شناس اعتقاد دارد که نماد (IYI)  به عنوان نماد قومی طایفه ترک زبان قشقایی در ایران مورد استفاده قرار می گیرد.

IYI 8 300x169 - نماد “IYI” در تاریخ ترک و ترکمن چه مفهومی دارد+عکس

قبرستان روستای «هوره» شهر «هفتکل» استان خوزستان مردم این مطقه از ترک‌های قشقایی هستند

تحقیق و گردآوری: یاشار نیازی

لطفا درصورت یافتن منابع بیشتر برای ما ارسال نمایید تا مطالب منتشر شده را تکمیل نماییم.

انتشار دهنده : Medeniyet
دسته بندی اصلی :
تاریخ و زمان خبر

۱۰:۵۴

۰۱ شهریور ۱۳۹۹

کد خبر :

81237

چاپ
تلگرام
اینستاگرام
گوگل پلاس
فیسبوک
توئیتر
فونت بزرگ
فونت کوچک